{"id":67,"date":"2009-06-02T23:38:23","date_gmt":"2009-06-02T20:38:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.recepaydogdu.com\/?p=67"},"modified":"2020-04-12T03:38:34","modified_gmt":"2020-04-12T00:38:34","slug":"domanic-kirik-koyu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/?p=67","title":{"rendered":"Domani\u00e7 &#8211; K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc"},"content":{"rendered":"<h2>DOMAN\u0130\u00c7 &#8211; KIRIK K\u00d6Y\u00dc<\/h2>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc, K\u00fctahya \u0130li Domani\u00e7 \u0130l\u00e7esine ba\u011fl\u0131 y\u00fczlerce y\u0131ll\u0131k, \u015firin bir orman k\u00f6y\u00fcd\u00fcr. Eski ad\u0131 K\u0131ran\u2019d\u0131r.<br \/>\nBu \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda k\u0131saca Domani\u00e7 tarihine ve Domani\u00e7\u2019e ba\u011fl\u0131 K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fcn\u00fcn tarihine de\u011finece\u011fiz.<br \/>\nBu \u00e7al\u0131\u015fma; s\u00f6z\u00fc sohbeti dinlenir, zengin g\u00f6n\u00fcll\u00fc, halk bilgesi K\u0131r\u0131k K\u00f6yl\u00fc rahmetli <em>Mustafa Din\u00e7er<\/em>\u2019in aziz hat\u0131ras\u0131na ithaf edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\nUla\u015f\u0131m<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00fctahya\u2019dan Bursa\u2019ya veya Bursa\u2019dan K\u00fctahya\u2019ya giderken bu kez farkl\u0131 bir yoldan gidelim derseniz Tav\u015fanl\u0131-Domani\u00e7-\u0130neg\u00f6l yolunu kullanabilirsiniz. Bu yolculuktan belle\u011finizde \u00e7ok farkl\u0131 an\u0131lar kalacakt\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00fctahya yoluyla gelirken, 45 km.lik Tav\u015fanl\u0131-Domani\u00e7 yolunun yar\u0131s\u0131n\u0131 ge\u00e7ince, karayollar\u0131nda nadiren g\u00f6rebilece\u011finiz t\u00fcrde, sa\u011flam bir demir k\u00f6pr\u00fc ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z. Bu k\u00f6pr\u00fcy\u00fc ge\u00e7ince sa\u011fa d\u00f6nen k\u00f6y yolu ve \u201cK\u0131r\u0131k 6 km.\u201d yaz\u0131l\u0131 tabelay\u0131 g\u00f6receksiniz. Alt\u0131 km. sonra K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fcndesiniz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\nKarayoluyla K\u0131sa Bir Domani\u00e7 Turu<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc sapa\u011f\u0131ndan d\u00f6nmeyip karayolunda Domani\u00e7\u2019e do\u011fru ilerlerseniz k\u0131sa bir zaman sonra Karak\u00f6y\u2019e gelirsiniz. Karak\u00f6y tabelas\u0131yla birlikte sola d\u00f6nen \u00c7ar\u015famba K\u00f6y\u00fc yolunu ve \u201cHayme Ana\u201d tabelas\u0131n\u0131 g\u00f6receksiniz. K\u0131sa bir yolculuk sonras\u0131 \u00c7ar\u015famba K\u00f6y\u00fcndeki Osman Beyin babaannesi Hayme Ana\u2019n\u0131n t\u00fcrbesine ula\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z. Hayme Ana, e\u015fi G\u00fcnd\u00fcz Alp \u00f6l\u00fcnce bir m\u00fcddet Kay\u0131 A\u015firetini y\u00f6netmi\u015ftir. Hayme Ana\u2019n\u0131n di\u011fer ad\u0131 Devlet Ana\u2019d\u0131r. \u00c7ar\u015famba K\u00f6y\u00fcnden tekrar Tav\u015fanl\u0131-Domani\u00e7 karayoluna ula\u015f\u0131p sola do\u011fru biraz ilerleyince sa\u011fda \u201cSar\u0131 Batu Yat\u0131r\u0131\u201d tabelas\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015facaks\u0131n\u0131z. Karayoluna \u00e7ok yak\u0131n bir yerde olan yat\u0131rda yatan Sar\u0131 Batu, Osman Beyin a\u011fabeyidir. Sar\u0131 Batu\u2019nun Osman Beyden \u00f6nce bu yerde Bizansl\u0131 tekfurlarla yapt\u0131\u011f\u0131 sava\u015fta \u015fehit oluncaya kadar bir m\u00fcddet Kay\u0131 A\u015firetini y\u00f6netti\u011fi pek bilinmez.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tekrar karayolunda ilerlerseniz bir m\u00fcddet sonra Domani\u00e7 \u0130l\u00e7esine gelirsiniz. \u0130l\u00e7enin sa\u011f\u0131ndan ge\u00e7en \u00e7evre yolunda giderken sa\u011fda eski ad\u0131 Rumpa\u015fa olan Domur K\u00f6y\u00fc g\u00f6rebilirsiniz. Domur K\u00f6yde Osman Beyin be\u015fi\u011finin salland\u0131\u011f\u0131 rivayet edilen, \u015fimdi koruma alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f M\u0131z\u0131k (Be\u015fik) \u00c7am\u0131 bulunur. G\u00f6rmeye de\u011fer.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Karayolunda Domani\u00e7\u2019ten sonra ilerlerseniz bir s\u00fcre sonra ye\u015filin bin bir tonuyla bezenmi\u015f Domani\u00e7 Da\u011flar\u0131na t\u0131rman\u0131rs\u0131n\u0131z. Domani\u00e7 Da\u011flar\u0131 Uluda\u011f\u2019\u0131n do\u011fuya do\u011fru uzanan devam\u0131d\u0131r. Domani\u00e7 Da\u011flar\u0131nda bir\u00e7ok yayla ile birlikte Osman Beyin yaylas\u0131 olan me\u015fhur Bilelik (Beylik) Yaylas\u0131n\u0131 da g\u00f6rebilirsiniz. (Bu yaylalar\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in Domani\u00e7\u2019te bulunan DOTUFAD adl\u0131 dernek ile g\u00f6r\u00fc\u015fmelisiniz.)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u0131sac\u0131k bir zaman i\u00e7erisinde g\u00f6rd\u00fcklerinizden \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k i\u00e7erisinde \u00fcrperirsiniz. Ben neredeyim dersiniz. \u015eu anda bulundu\u011funuz topraklar \u00fc\u00e7 k\u0131taya h\u00fckmetmi\u015f Osmanl\u0131\u2019n\u0131n kanatlan\u0131p u\u00e7maya haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 Kurulu\u015f topraklar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Domani\u00e7 Da\u011flar\u0131n\u0131 a\u015f\u0131p bay\u0131r a\u015fa\u011f\u0131 ilerlerseniz \u00f6nce Tahtak\u00f6pr\u00fc sonra \u0130neg\u00f6l\u2019e ula\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z. Domani\u00e7 Da\u011flar\u0131n\u0131n tepesindeki Koca Yayla Ge\u00e7idinden geriye do\u011fru bir kartal gibi havalanarak u\u00e7arsan\u0131z bulutlar\u0131n aras\u0131ndan adeta duman i\u00e7inden (Domani\u00e7) s\u00fcz\u00fcld\u00fck\u00e7e ye\u015fillikler i\u00e7inde sa\u011fda solda yak\u0131nda uzakta y\u00fczlere y\u0131ll\u0131k Domani\u00e7 k\u00f6ylerini g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\nDomani\u00e7 \u0130l\u00e7esi Tarihi<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Domani\u00e7, Roma-Bizans d\u00f6neminde Temnos ad\u0131 ile an\u0131lan k\u00fc\u00e7\u00fck bir yerle\u015fim yeridir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Domani\u00e7 Saruhanlar K\u00f6y\u00fc, Bizans \u0130mparatoru Alexios Kommenos\u2019un \u0130znik\u2019ten gelip Domani\u00e7 Da\u011flar\u0131n\u0131 a\u015ft\u0131ktan sonra ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 Orinas kasabas\u0131d\u0131r. Alexios Kommenos, Orinas\u2019tan Alethina\u2019ya (Tav\u015fanl\u0131,\u0130let-Derbent) oradan Akrakos\u2019a (E\u011frig\u00f6z-Emet) gitmi\u015ftir.<br \/>\nAnadolu Sel\u00e7uklu h\u00fck\u00fcmdar\u0131 I. Alaaddin Keykubat taraf\u0131ndan Ertu\u011frul Bey\u2019e S\u00f6\u011f\u00fct ile birlikte yaylak olarak verilen Domani\u00e7, Kay\u0131 A\u015firetine yurt olmu\u015ftur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Osman Beyin \u00e7ocukluk ve gen\u00e7lik d\u00f6neminde oldu\u011fu gibi Kay\u0131 A\u015firetine Bey olduktan sonra da 1300 y\u0131l\u0131na kadar a\u015firetiyle birlikte Domani\u00e7 Bilelik (Beylik) Yaylas\u0131na yaylaya gelmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130dari y\u00f6nden Domani\u00e7, Osmanl\u0131 D\u00f6neminde 1451 y\u0131l\u0131ndan itibaren yakla\u015f\u0131k 396 y\u0131l merkezi K\u00fctahya\u2019da olan Anadolu Vilayetine ba\u011fl\u0131 H\u00fcdavendigar (Bursa) Livas\u0131n\u0131n bir nahiyesi veya kazas\u0131d\u0131r. Daha sonra cumhuriyete kadar H\u00fcdavendigar (Bursa) Vilayetine ba\u011fl\u0131 kalm\u0131\u015ft\u0131r. Domani\u00e7 nahiyesinin ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu kaza Osmanl\u0131 D\u00f6neminde \u0130neg\u00f6l kazas\u0131d\u0131r. (Liva veya sancak vilayetlere ba\u011fl\u0131 kazadan b\u00fcy\u00fck idari birimlerdir.)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1530 y\u0131l\u0131ndan sonra, bir m\u00fcddet ba\u011f\u0131ms\u0131z kaza olduysa da tekrar \u0130neg\u00f6l\u2019e ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130neg\u00f6l genellikle H\u00fcdavendigar (Bursa) sanca\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Sadece 1885-1907 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda H\u00fcdavendigar Vilayeti Ertu\u011frul (Bilecik) sanca\u011f\u0131na ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Domani\u00e7, Cumhuriyet D\u00f6neminde K\u00fctahya \u0130li Tav\u015fanl\u0131 \u0130l\u00e7esine ba\u011fl\u0131 nahiye iken 1 Nisan 1960 tarihinde bizzat Ba\u015fbakan Adnan Menderes\u2019in kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 t\u00f6ren ile K\u00fctahya\u2019ya ba\u011fl\u0131 il\u00e7e olmu\u015ftur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\nDomani\u00e7 &#8211; K\u0131r\u0131k (K\u0131ran) K\u00f6y\u00fc Tarihi<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akku\u015f\u2019a g\u00f6re;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1487, 1530, 1573 tarihli kay\u0131tlarda Mirliva hass\u0131d\u0131r. K\u00f6yden toplanan vergiler H\u00fcdavendigar (Bursa) Livas\u0131 amirinin geliri olarak kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1487 y\u0131l\u0131nda K\u0131ran ad\u0131yla 16 hane, 87 n\u00fcfusludur.<br \/>\n1530 y\u0131l\u0131nda K\u0131ran ad\u0131yla 17 hane, 104 n\u00fcfusludur.<br \/>\n1573 y\u0131l\u0131nda K\u0131ran ad\u0131yla 20 hane, 124 n\u00fcfusludur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00f6yde, bu\u011fday, arpa, biraz da yulaf yeti\u015ftirilmekte, hayvanc\u0131l\u0131k ve az da olsa ar\u0131c\u0131l\u0131k yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1573 y\u0131l\u0131 ile 1899 y\u0131l\u0131 aras\u0131nda ge\u00e7en 326 y\u0131lda herhangi bir kay\u0131t bulunamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u00fcdavendigar (Bursa) Vilayeti Salnamelerine g\u00f6re;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1899 y\u0131l\u0131nda K\u0131r\u0131k ad\u0131yla 15 hane, 108 n\u00fcfuslu<br \/>\n1907 y\u0131l\u0131nda K\u0131r\u0131k ad\u0131yla 15 hane, 108 n\u00fcfusludur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1907\u2019de muhtemelen say\u0131m yap\u0131lmadan eski say\u0131m sonucu yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cumhuriyet D\u00f6neminde -\u0130l\u00e7e oldu\u011fu 1960 y\u0131l\u0131nda- K\u0131r\u0131k ad\u0131yla 418 n\u00fcfuslu bir k\u00f6yd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u00fcdavendigar Livas\u0131 Tahrir Defterindeki istatistiklere g\u00f6re;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1487, 1521, 1573 tarihlerinde K\u0131ran K\u00f6y\u00fcnden toplanan vergilerin yakla\u015f\u0131k olarak \u00c7okk\u00f6y ve Be\u015femid (Aksu) gibi b\u00fcy\u00fck k\u00f6ylerden toplanan vergiler kadar oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u00fcdavendigar Livas\u0131 Tahrir Defterlerinde K\u0131ran (K\u0131r\u0131k) b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ise k\u00f6yde tar\u0131mdan ba\u015fka, hayvanc\u0131l\u0131k yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ceviz yeti\u015ftirildi\u011fi, ar\u0131c\u0131l\u0131k yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00f6yde bulunan \u00fc\u00e7 bu\u00e7uk \u00e7iftli\u011fi (\u00dc\u00e7 \u00e7iftlik, bir yar\u0131m \u00e7iftlik) kullananlar\u0131n Enbiya o\u011flu Bostan, Canpa\u015fa o\u011flu Murat, Recep o\u011flu Ramazan ve \u0130brahim ile Mustafa o\u011flu Musa oldu\u011fu, bundan ba\u015fka k\u00f6yde harap bir su de\u011firmeni (Asiyab-\u0131 harab) g\u00f6r\u00fclmektedir.<br \/>\nYukar\u0131daki K\u0131ran K\u00f6y\u00fc (Eski K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc) ile ilgili tespit edilen bilgilerden ikisi dikkat \u00e7ekicidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Birincisi, K\u0131ran K\u00f6y\u00fc de\u011firmeninin harap olu\u015fu, ikincisi ge\u00e7en uzun zamana ra\u011fmen k\u00f6y\u00fcn hane say\u0131s\u0131 ve n\u00fcfusu azald\u0131\u011f\u0131 gibi ad\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dikkat \u00e7ekici hususlara a\u00e7\u0131klama getirirsek;<br \/>\nK\u0131ran K\u00f6ylerine iskan edilenler \u00e7ok b\u00fcy\u00fck ihtimalle K\u0131ran Cemaatine mensuptur. T\u00fcrkay\u2019a g\u00f6re K\u0131ran Cemaati Y\u00f6r\u00fckan taifesindendir. 1530 tarihli Muhasebe-i Vilayeti Anadolu Defterlerine g\u00f6re K\u00fctahya Livas\u0131na ba\u011fl\u0131 Aslanapa ve Sazanos (\u00d6rencik) nahiyelerinde iki K\u0131ran K\u00f6y\u00fc ile H\u00fcdavendigar Livas\u0131 Tahrir Defterlerinde K\u0131ran (K\u0131ran\u015f\u0131h?), Seydik\u0131ran (Seydikuzu?) k\u00f6yleri ile K\u0131ranyurd Yayla\u011f\u0131nda bulunan konar-g\u00f6\u00e7er Y\u00f6r\u00fck olup hayvanc\u0131l\u0131kla u\u011fra\u015ft\u0131klar\u0131 gibi yak\u0131ndaki mirliva hass\u0131 \u00e7iftliklerinde vergiye tabi hizmet ettikleri g\u00f6r\u00fclmektedir. Yar\u0131\u00e7ap\u0131 8-10 km. olan bu alanda K\u0131r\u0131k Cemaatine ba\u011fl\u0131 konar g\u00f6\u00e7er ve yerle\u015fik reaya bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kaplano\u011flu\u2019na g\u00f6re ise, bu k\u00f6ylerden ba\u015fka 1573 tarihli bir kay\u0131tta \u0130neg\u00f6l\u2019e ba\u011fl\u0131 bir K\u0131ran K\u00f6y\u00fc bulunmaktad\u0131r. Biraz \u00f6nce bahsetti\u011fimiz 8-10 km. yar\u0131\u00e7apl\u0131 alanda muhtemelen K\u0131ran Cemaatine mensup reayan\u0131n bir k\u0131sm\u0131 konar g\u00f6\u00e7er veya k\u0131smen yerle\u015fik d\u00fczene ge\u00e7meye \u00e7al\u0131\u015fmakta di\u011ferleri mirliva hass\u0131 \u00e7iftliklerde iskan edilmi\u015ftir. Bu reaya toplulu\u011fu Domani\u00e7\u2019e ba\u011fl\u0131 K\u0131r\u0131k (K\u0131ran) ve Seydikuzu (Seydik\u0131ran) ile K\u00fctahya Merkez \u0130l\u00e7eye ba\u011fl\u0131 K\u0131ran\u015feyh K\u00f6yl\u00fclerinin atalar\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Bu reayan\u0131n ba\u015flar\u0131nda devlet ile ili\u015fkilerini tanzim eden bey veya oymak reisleri veya keth\u00fcdalar\u0131 olmas\u0131 gerekir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Orhanl\u0131\u2019ya g\u00f6re boy ve oymak reislerine te\u015fvik gayesiyle en verimli araziler verilmi\u015ftir. Da\u011f\u0131t\u0131lan araziden elde edilen mahsullerin \u00f6\u011f\u00fct\u00fclmesi i\u00e7in l\u00fczumlu olan de\u011firmenler, \u015feri tekaliften olan resm-i asiyablar\u0131n\u0131 (de\u011firmen vergilerini) \u00f6demek \u015fart\u0131yla bey ve keth\u00fcdalara verilmi\u015ftir. De\u011firmen sahibi olunmas\u0131 o d\u00f6nemde hem onurland\u0131r\u0131c\u0131 olu\u015fu hem de gelir getirici olu\u015fu y\u00f6n\u00fcnden \u00f6nemlidir. 1573 y\u0131l\u0131nda K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fcnde bulunan de\u011firmenin harap olmas\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fmamas\u0131 \u00f6nemlidir. Bey veya keth\u00fcda ile reaya aras\u0131nda veya bunlar\u0131n liva temsilcileriyle (devlet g\u00f6revlileri) aralar\u0131nda sorun olma ihtimalini g\u00f6sterir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Domani\u00e7 k\u00f6ylerinde s\u00f6ylendi\u011fi gibi \u201cBir evde \u00e7\u0131ra, tuz ve un yoksa o evin dirli\u011fi, birli\u011fi, d\u00fczenli\u011fi bozulur.\u201d De\u011firmeni bozuksa, o k\u00f6y\u00fcn dirli\u011fi d\u00fczenli\u011fi bozuktur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sorun, sadece o b\u00f6lgedeki ayn\u0131 cemaate mensup insanlar\u0131n devlet taraf\u0131ndan tehdit olarak alg\u0131lanacak miktarda n\u00fcfusunun art\u0131\u015f\u0131 gibi basit bir sebepten de kaynaklanabilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sonu\u00e7 olarak K\u0131ran K\u00f6y\u00fc reayas\u0131n\u0131n da\u011f\u0131t\u0131l\u0131p yerine K\u0131r\u0131k Cemaatine mensup reayan\u0131n bu k\u00f6ye isk\u00e2n edilmi\u015f oldu\u011fu kanaatindeyim.<br \/>\nKay\u0131tlara g\u00f6re 1573 y\u0131l\u0131nda 20 hane 124 n\u00fcfuslu olan K\u0131ran K\u00f6y\u00fc, 326 y\u0131l sonra n\u00fcfus ve hane olarak k\u00fc\u00e7\u00fclerek, 15 hane 108 n\u00fcfuslu K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc haline gelmi\u015ftir. Ger\u00e7ekte k\u00f6y\u00fcn n\u00fcfusunun kat kat b\u00fcy\u00fcmesi gerekirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yak\u0131ndaki Domani\u00e7-Sar\u0131ot K\u00f6y\u00fc 1573 y\u0131l\u0131nda 20 hane 126 n\u00fcfusa sahip iken 326 y\u0131l sonra hane ve n\u00fcfus say\u0131s\u0131 yakla\u015f\u0131k 5 kat artarak 102 hane ve 573 n\u00fcfusa y\u00fckselmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu \u00f6rnekte K\u0131ran K\u00f6yl\u00fclerinin, bir sebepten ba\u015fka bir yere s\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6sterir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\nK\u0131ran K\u00f6y\u00fc Halk\u0131n\u0131n Yeniden \u0130skan\u0131<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00fctahya Domani\u00e7 \u0130l\u00e7esine yak\u0131n kom\u015fu olan il\u00e7eler, Tav\u015fanl\u0131 \u0130l\u00e7esi ile Bursa Da\u011f Y\u00f6resi il\u00e7elerinden olan Keles ve Orhaneli\u2019dir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcnk\u00fc Keles \u0130l\u00e7esi ve k\u00f6yleri Osmanl\u0131 d\u00f6neminde d\u00f6nem d\u00f6nem Atranos (Orhaneli) kazas\u0131 ile Bursa Merkez Kazas\u0131 olan Kite\u2019ye (\u00dcr\u00fcnl\u00fc K\u00f6y\u00fc) ba\u011fl\u0131 olmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1530 tarihli Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defterinde H\u00fcdavendigar (Bursa) Livas\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fc incelendi\u011finde Atranos (Orhaneli) ve Kite (\u00dcr\u00fcnl\u00fc K\u00f6y\u00fc) Kazas\u0131na ba\u011fl\u0131 K\u0131ran veya benzeri k\u00f6y bulunmad\u0131\u011f\u0131 halde, ileriki y\u0131llarda Kite Kazas\u0131nda K\u0131ran\u0131\u015f\u0131klar cemaatine ba\u011fl\u0131 k\u00f6y bulundu\u011fu bir ba\u015fka kaynakta tespit edilmi\u015ftir. Bu k\u00f6y Keles\u2019e ba\u011fl\u0131 K\u0131ran\u0131\u015f\u0131klar K\u00f6y\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u0131ran\u0131\u015f\u0131klar K\u00f6yl\u00fclerinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc K\u00fctahya \u00d6rencik\u2019ten (Sazanos Nahiyesi) geldi\u011fine inan\u0131rken, bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc K\u00fctahya-K\u0131ran\u015feyh K\u00f6y\u00fc civar\u0131ndan geldi\u011fine inanmaktad\u0131rlar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u00fctahya Livas\u0131 Sazanos (\u00d6rencik) Nahiyesinde bulunan K\u0131ran K\u00f6y\u00fc ile I\u015f\u0131klar K\u00f6y\u00fc halen K\u00fctahya Gediz \u0130l\u00e7esine ba\u011fl\u0131 olarak varl\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmektedirler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u0131ran\u015feyh K\u00f6y\u00fc, Domani\u00e7-K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc yak\u0131nlar\u0131nda Tav\u015fanl\u0131 \u0130l\u00e7esine ba\u011fl\u0131 iken \u015fimdi K\u00fctahya merkez il\u00e7eye ba\u011fl\u0131 bir k\u00f6yd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u0131ran\u015feyh, K\u0131r\u0131k ve Seydikuzu 8-10 km. yar\u0131\u00e7apl\u0131 alanda yak\u0131n kom\u015fu k\u00f6ylerdir. Bursa Da\u011f Y\u00f6resi denilen Uluda\u011f\u2019\u0131n g\u00fcneyindeki Keles, Orhaneli ve Osmangazi\u2019ye ba\u011fl\u0131 bir\u00e7ok k\u00f6y halk\u0131 atalar\u0131n\u0131n Domani\u00e7 Yaylalar\u0131ndan veya K\u00fctahya civar\u0131ndan geldiklerine inanmaktad\u0131rlar. \u00d6rne\u011fin \u00c7eki K\u00f6y\u00fc, Kocakovac\u0131k, M\u00fcrseller, Belen\u00f6ren, Sorgun, vs. Bununla birlikte Bursa da\u011f y\u00f6resinde bask\u0131n olan halk k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn Domani\u00e7 K\u00fclt\u00fcr\u00fc olmas\u0131, Keles K\u0131ran\u0131\u015f\u0131klar k\u00f6yl\u00fclerinin atalar\u0131n\u0131n K\u0131ran\u015feyh ve K\u0131ran K\u00f6yleri civar\u0131ndan gelme ihtimalinin en y\u00fcksek oldu\u011funu g\u00f6sterdi\u011fi kanaatindeyim. K\u0131ran\u0131\u015f\u0131klar gibi bir\u00e7ok k\u00f6y Domani\u00e7 civar\u0131ndan Bursa Da\u011f Y\u00f6resine geldi\u011fi i\u00e7in halen y\u00f6re oyunlar\u0131nda birinci s\u0131rada Domani\u00e7 oyunu denilen oyun oynan\u0131p di\u011fer oyunlara ge\u00e7ilir. Adeta tarih, k\u00fclt\u00fcr taraf\u0131ndan tasdiklenmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">K\u0131r\u0131k ad\u0131n\u0131n k\u00f6k\u00fc T\u00fcrkistan\u2019a dayan\u0131r. K\u0131r\u0131k A\u015fireti konar-g\u00f6\u00e7er T\u00fcrkmen taifesindendir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Osmanl\u0131 ar\u015fiv kay\u0131tlar\u0131nda Anadolu Vilayetine (K\u00fctahya) ba\u011fl\u0131 Ayd\u0131n ve Saruhan (Manisa) Livalar\u0131nda K\u0131r\u0131k A\u015firetine ba\u011fl\u0131 T\u00fcrkmenler oldu\u011fu bildirilmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6nceleri Anadolu Vilayetinin livalar\u0131 aras\u0131nda T\u00fcrkmenler yayla\u011fa ve k\u0131\u015fla\u011fa gidebiliyorlard\u0131. \u00d6rne\u011fin Ayd\u0131n Livas\u0131nda k\u0131\u015fla\u011f\u0131 olan T\u00fcrkmenler Keles\u2019in Delice K\u00f6y\u00fcne yayla\u011fa, Manisa\u2019da k\u0131\u015fla\u011f\u0131 olan T\u00fcrkmenler Tav\u015fanl\u0131 \u00c7ak\u0131ll\u0131 K\u00f6y\u00fcne yayla\u011fa, \u0130zmir Bergama ve Bal\u0131kesir\u2019de k\u0131\u015fla\u011f\u0131 olan T\u00fcrkmenler Domani\u00e7-Kozluca\u2019ya yayla\u011fa gidebiliyorlard\u0131. Ayd\u0131n ve Manisa\u2019da bulunan K\u0131r\u0131k T\u00fcrkmenlerinin yayla\u011fa Domani\u00e7 K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fcne gelmesinden veya K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fcndeki mirliva hass\u0131 \u00e7iftlikte reaya olmas\u0131ndan do\u011fal bir \u015fey olamaz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1842 tarihinden sonra a\u015firetlerin, bulunduklar\u0131 kaza ve sancaklar\u0131n d\u0131\u015f\u0131na yayla\u011fa ve k\u0131\u015fla\u011fa gitmesi devlet\u00e7e \u00f6nlenmi\u015ftir. Bundan sonra zaman i\u00e7inde baz\u0131lar\u0131 k\u0131\u015flaklar\u0131nda baz\u0131lar\u0131 ise yaylaklar\u0131nda iskan edilmi\u015flerdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yaylaklar ve k\u0131\u015flaklar ayn\u0131 kaza veya k\u00f6ylerin s\u0131n\u0131r\u0131na hapsedilmi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin Tav\u015fanl\u0131\u2019daki K\u0131\u015flademirli k\u0131\u015flak, yak\u0131ndaki Da\u011fdemirli yaylak olmu\u015ftur. Eskiden Domani\u00e7 nahiyesine ba\u011fl\u0131 konar-g\u00f6\u00e7er Karakaya Cemaati, Burhanl\u0131 Cemaati ve Y\u00f6rg\u00fc\u00e7l\u00fc Cemaati II. Abd\u00fclhamit d\u00f6neminde H\u00fcdavendigar (Bursa) Vilayeti Valisi Ahmet Vefik Pa\u015fan\u0131n valili\u011fi s\u0131ras\u0131nda (1879-1882) iskan komisyonu taraf\u0131ndan iskan edilerek bug\u00fcnk\u00fc Tav\u015fanl\u0131 Karakaya, Y\u00f6rg\u00fc\u00e7 ve Burhan K\u00f6yleri meydana gelmi\u015ftir. B\u00f6ylece Domani\u00e7 \u0130l\u00e7esindeki son konar-g\u00f6\u00e7erler de iskan edilmi\u015f, topra\u011fa ba\u011fl\u0131 hale getirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\n\u015eimdiki K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6nceleri yurt olarak i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 \u00e7ad\u0131rlar\u0131 \u00f6rnek alarak \u00e7atma (k\u00fct\u00fck) ev, \u00e7atma dam (ah\u0131r), samanl\u0131k yapan K\u0131r\u0131k K\u00f6yl\u00fcleri ilerleyen y\u0131llarda iklim ko\u015fullar\u0131na uygun olarak kal\u0131n ta\u015f duvarl\u0131, a\u011fac\u0131n bolca kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131, samanla mayalanm\u0131\u015f \u00e7amur s\u0131val\u0131 evler ve ah\u0131rlara ge\u00e7mi\u015ftir. Son y\u0131llarda tek t\u00fck kalan eski \u00e7atma (k\u00fct\u00fck) samanl\u0131klar da yok olmak \u00fczeredir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Y\u00f6rede 20-30 y\u0131l \u00f6nce \u201cAsri pencere, d\u00fcd\u00fckl\u00fc tencere, dumans\u0131z baca, kaynanas\u0131z koca \u201c isteyen gelinlik k\u0131zlar de\u011fi\u015fimi \u00e7ok g\u00fczel anlatmaktad\u0131rlar. Bu y\u0131llarda K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc gibi di\u011fer t\u00fcm Domani\u00e7 K\u00f6yleri asfalt yolu, elektri\u011fi, kald\u0131r\u0131m\u0131 olan, evleri uydu anten televizyonlu, telefonlu, baz\u0131lar\u0131 alafranga tuvaletle bile tan\u0131\u015fm\u0131\u015f, bir\u00e7o\u011fu trakt\u00f6rl\u00fc ve \u00f6zel otomobilli k\u00f6yler haline gelmi\u015flerdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\nKaynak\u00e7a<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akku\u015f, Mine, \u201cDomani\u00e7 : Bir \u0130mparatorlu\u011fa Be\u015fiklik Eden Topraklar\u201d (51-68)<br \/>\nEd: Bursa K\u00fclt\u00fcr ve Sanat Yay\u0131nlar\u0131 ad\u0131na Nahit Kayaba\u015f\u0131<br \/>\n<span style=\"text-decoration: underline;\">Bursa Defteri Eyl\u00fcl 1999<\/span> \u0130stanbul : Altan Matbaas\u0131, 1999<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Aydo\u011fdu, Recep, Bursa\u2019ya Kom\u015fu K\u00fctahya \u0130li-Tav\u015fanl\u0131 \u0130l\u00e7esine Ba\u011fl\u0131 Bir B\u00f6l\u00fcm K\u00f6y ve Beldelerin Tarihi, Sosyal ve \u0130ktisadi Y\u00f6nden \u0130ncelenmesi, (146-152),<br \/>\nEd: Kaz\u0131m Karako\u00e7 <span style=\"text-decoration: underline;\">K\u00fctahya Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131<br \/>\n<\/span>Bursa : K\u00fctahyal\u0131lar K\u00fclt\u00fcr ve Dayan\u0131\u015fma Derne\u011fi, May\u0131s 2003<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Aydo\u011fdu, Recep, <span style=\"text-decoration: underline;\">D\u00fc\u015fte Uluda\u011f\u2019\u0131n Ard\u0131na Tarihi Yolculuk (Bursa ve K\u00fctahya Tarihinden Kesitler)<br \/>\n<\/span>Bursa : www.recepaydogdu.com &#8211; Ara\u015ft\u0131rma Yaz\u0131lar\u0131, 2004<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cemilo\u011flu, Mustafa, <span style=\"text-decoration: underline;\">Bursa Da\u011f K\u00f6ylerinde T\u00fcrkmen K\u00fclt\u00fcr\u00fc,<\/span><br \/>\nBursa : Uluda\u011f \u00dcniversitesi Bas\u0131mevi, 2002<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">G\u00fclensoy, Tuncer, <span style=\"text-decoration: underline;\">K\u00fctahya Y\u00f6resi ve A\u011f\u0131zlar\u0131,<\/span><br \/>\nAnkara : T\u00fcrk Tarih Kurumu Bas\u0131mevi, 1988<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hala\u00e7o\u011flu, Yusuf, <span style=\"text-decoration: underline;\">XVIII. Y\u00fczy\u0131lda Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011funun \u0130skan Siyaseti ve A\u015firetlerin Yerle\u015ftirilmesi,<\/span><br \/>\nAnkara : T\u00fcrk Tarih Kurumu Bas\u0131mevi, 1997<br \/>\n<span style=\"text-decoration: underline;\"><br \/>\nH\u00fcdavendigar Livas\u0131 Tahrir Defterleri I,<\/span><br \/>\n\u00d6mer L\u00fctfi Berkan &amp; Enver Meri\u00e7li, Ankara : T\u00fcrk Tarih Kurumu Bas\u0131mevi<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kaplano\u011flu, Raif, <span style=\"text-decoration: underline;\">Bursa Ansiklopedisi (Yer Adlar\u0131) Cilt I<\/span><br \/>\nBursa : Avrasya Etnografya Vakf\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, 2001<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kommena, Anna, Alexiad Anadolu\u2019da ve Balkan Yar\u0131madas\u0131nda \u0130mparator Alexios Kommenos D\u00f6neminin Tarihi Malazgirt\u2019in Sonras\u0131, \u00c7eviren : Bilge Umar ,<br \/>\n\u0130stanbul : \u0130nk\u0131lap Kitabevi<br \/>\n<strong><br \/>\n<\/strong><span style=\"text-decoration: underline;\">(438 Numaral\u0131) Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defteri<br \/>\nDefteri Hakani Dizisi I, <\/span><br \/>\nAnkara : Ba\u015fbakanl\u0131k Bas\u0131mevi, 1993<br \/>\n<strong><br \/>\n<\/strong>(166 Numaral\u0131) <span style=\"text-decoration: underline;\">Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defteri<br \/>\nDefteri Hakani Dizisi II, <\/span><br \/>\nAnkara : Ba\u015fbakanl\u0131k Bas\u0131mevi, 1995<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Orhonlu, Cengiz, <span style=\"text-decoration: underline;\">Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011funda A\u015firetlerin \u0130skan\u0131<br \/>\n<\/span>\u0130stanbul : Eren Yay\u0131nc\u0131l\u0131k Ltd. \u015eti., 1987<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkay, Cevdet, <span style=\"text-decoration: underline;\">Ba\u015fbakanl\u0131k Ar\u015fivi Belgelerine G\u00f6re Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011funda Oymak, A\u015firet ve Cemaatler,<\/span><br \/>\n\u0130stanbul : \u0130\u015faret Yay\u0131nlar\u0131, 2001<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><br \/>\nYararlan\u0131lan S\u00f6zl\u00fc Kaynaklar<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Can\u0131az, Esma, \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Emekli Tav\u015fanl\u0131 Lisesi Edebiyat \u00d6\u011fretmeni, Tav\u015fanl\u0131-Derbent K\u00f6se Mihal \u015eenli\u011fi Konu\u015fmas\u0131, 2005<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Din\u00e7er, Mustafa,\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Domani\u00e7 K\u0131r\u0131k K\u00f6yl\u00fc Rahmetli Mustafa Din\u00e7er ile Muhtelif Sohbetler, Bursa<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>DOMAN\u0130\u00c7 &#8211; KIRIK K\u00d6Y\u00dc &nbsp; K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fc, K\u00fctahya \u0130li Domani\u00e7 \u0130l\u00e7esine ba\u011fl\u0131 y\u00fczlerce y\u0131ll\u0131k, \u015firin bir orman k\u00f6y\u00fcd\u00fcr. Eski ad\u0131 K\u0131ran\u2019d\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131zda k\u0131saca Domani\u00e7 tarihine ve Domani\u00e7\u2019e ba\u011fl\u0131 K\u0131r\u0131k K\u00f6y\u00fcn\u00fcn tarihine de\u011finece\u011fiz. Bu \u00e7al\u0131\u015fma; s\u00f6z\u00fc sohbeti dinlenir, zengin g\u00f6n\u00fcll\u00fc, halk bilgesi K\u0131r\u0131k K\u00f6yl\u00fc rahmetli Mustafa Din\u00e7er\u2019in aziz hat\u0131ras\u0131na ithaf edilmi\u015ftir. Ula\u015f\u0131m K\u00fctahya\u2019dan Bursa\u2019ya veya [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[3],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=67"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":690,"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67\/revisions\/690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=67"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=67"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.recepaydogdu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=67"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}